DASTINI Nedir?

1) DASTINI tanımı

DASTINI, en basit anlatımıyla veriyi anlamlandırıp karar süreçlerine bağlayan bir yaklaşımdır. Günümüzde ekipler çok sayıda metriğe, rapora ve gösterge paneline sahip olmasına rağmen aynı sorunu yaşar: “Veri var ama karar yok.” DASTINI bu kopukluğu kapatmayı hedefler.

Bir terim olarak DASTINI; data (veri) ile destiny (yön/kader/rota) kavramlarını buluşturur. Ancak burada “kader” kelimesi mistik bir anlam taşımaz; daha çok hedefe giden rotayı, yani kararların bizi götürdüğü yönü temsil eder. Bu nedenle DASTINI, “veriyi topla ve sakla” yaklaşımından farklıdır: veri; yorum, öncelik ve eylem üretebildiği ölçüde değer kazanır.

2) Neden DASTINI? (problem ve ihtiyaç)

Dijital çağda en büyük sorun çoğu zaman veri eksikliği değildir; veri fazlalığıdır. Farklı kaynaklar (analitik, CRM, reklam platformları, satış raporları, operasyon panoları) aynı anda sinyal üretir. Bu sinyaller doğru bir çerçeve olmadan bir araya geldiğinde ekiplerin odağı dağılır, kararlar gecikir ve “en çok konuşanın” ya da “en yüksek sesin” dediği olur.

DASTINI’nin çıkış noktası şudur: Karar kalitesini artırmanın yolu, daha fazla veri eklemek değil; veriyi anlam katmanına taşımaktır. Anlam katmanı; metrikleri, hedefleri, riskleri ve bağlamı birlikte ele alır. Böylece “ne oldu?” sorusu “neden oldu?”ya, oradan da “ne yapmalıyız?” sorusuna dönüşür.

3) Data → Meaning → Decision → Destiny çerçevesi

DASTINI yaklaşımını bir akış gibi düşünmek faydalıdır. Her aşama bir sonrakinin kalitesini belirler:

• Data (Veri): Ham ölçümler, olaylar, loglar, metrikler.
• Meaning (Anlam): Bağlam, yorum, karşılaştırma, trend, segment, neden-sonuç.
• Decision (Karar): Önceliklendirme, seçenek analizi, trade-off yönetimi.
• Destiny (Yön): Strateji ile hizalanmış rota; hedefe giden eylem planı.

Buradaki kritik nokta şudur: Veri, tek başına “doğru”ya götürmez. Anlam katmanı olmadan veri, sadece rakamların dolaştığı bir alana dönüşür. DASTINI’nin iddiası, karar süreçlerini “kişisel yorumdan” çıkarıp tekrar üretilebilir ve ölçülebilir hale getirmektir.

4) Hangi alanlarda kullanılabilir?

DASTINI bir sektörle sınırlı değildir. Veriyle karar verilen her yerde kullanılabilir. Örnek alanlar:

• Ürün yönetimi: Aktivasyon, elde tutma, churn, özellik önceliklendirme.
• Pazarlama: Performans ölçümü, bütçe dağılımı, kanal verimliliği.
• Satış: Pipeline sağlığı, teklif başarısı, segment analizi.
• Operasyon: Süreç darboğazları, SLA takibi, kapasite planlama.
• Finans: Nakit akışı, maliyet kontrolü, risk sinyalleri.
• Müşteri deneyimi: Memnuniyet, destek talepleri, temas noktası analizi.

Bu alanların ortak noktası aynı: veri çoktur, fakat doğru soruyu sormak ve doğru önceliği seçmek zordur. DASTINI bu seçimi kolaylaştıran bir çerçeve sunar.

5) Pratik örnek: gürültüden karara

Basit bir örnek üzerinden ilerleyelim: Bir ekip “satış düştü” diye alarm alıyor. Panolara bakınca yüzlerce metrik var: trafik, dönüşüm, sepet ortalaması, iade oranı, kampanya performansı, stok durumu… Herkes farklı bir metriği işaret ediyor. İşte burada DASTINI yaklaşımı devreye girer:

• Data: Son 14 gün satış trendi, kanal bazlı trafik, dönüşüm, stok.
• Meaning: Düşüş belirli bir segmentte mi? Bir kanal mı etkilenmiş? Stok mu bitmiş?
• Decision: Hangi aksiyon en yüksek etkiyi sağlar? (stok, fiyat, kampanya, UX düzeltme)
• Destiny: 7 günlük eylem planı + başarı ölçütleri (KPI) + sorumlular.

Bu süreçte amaç, “en hızlı yorum” değil; en doğru kararı vermektir. DASTINI, kararın arkasına bağlam koyar ve sonucun ölçülebilir olmasını sağlar.

6) DASTINI ilkeleri

DASTINI yaklaşımını sürdürülebilir kılan bazı temel ilkeler vardır:

• Netlik: Her metrik anlamlı değildir; kritik olanları seç.
• Bağlam: Metrik tek başına konuşmaz; segment, zaman ve karşılaştırma gerekir.
• Öncelik: “Her şey önemli” demek, aslında hiçbir şeyin önemli olmamasıdır.
• Tekrar üretilebilirlik: Aynı problem tekrar edince aynı akış çalışmalı.
• Ölçülebilirlik: Kararların sonucunu ölç; karar kalitesini sürekli iyileştir.

Bu ilkeler, DASTINI’yi sadece “güzel bir slogan” olmaktan çıkarıp, ekiplerin günlük kararlarına entegre edilebilir hale getirir.

7) Sık yapılan yanlışlar

Veri odaklı çalışırken en sık yapılan hatalar, çoğunlukla “iyi niyetli”dir ama sonuç üretmez:

• Çok metrik: Her şeyi ölçmek, karar vermeyi kolaylaştırmaz; çoğu zaman zorlaştırır.
• Bağlamsız rapor: Trend var ama neden yoksa, karar sadece tahmin olur.
• KPI şişmesi: Her hedef KPI olunca, KPI’ların hiçbiri yol göstermez.
• Hızlı karar baskısı: Hız için kaliteyi feda etmek, uzun vadede daha yavaştır.

DASTINI yaklaşımı, bu hataları sistematik şekilde azaltmayı hedefler: daha az gürültü, daha fazla netlik.

8) Dastini ekosistemi ve site bağlantıları

DASTINI kavramı ve yaklaşımı, bu sitede (dastini.tr) bilgi ve tanım odaklı şekilde ele alınır. Kurumsal/marka vitrini ve platform anlatımı ise destekleyici alan olan dastini.com.tr üzerinden sunulabilir.

9) Sık Sorulan Sorular